"Conflictoplossing door familieopstellingen, Het zichtbaar maken van de ouder-kind relatie", Holitzka Marlies, Remmert Elisabeth, Panta Rhei, Katwijk 2003


Voorwoord bij de Nederlandse editie (Nick Blaser)

De systemische familietherapie van Bert Hellinger heeft ook Nederland veroverd. Nadat deze nieuwe therapiemethode met zijn "wetende veld" in de afgelopen jaren in het Duitse taalgebied duizenden mensen heeft geholpen hun leven een nieuwe richting te geven, lijkt zijn opmars ook bij ons niet meer te stoppen.

Het is Bert Hellinger gelukt een therapeutisch instrument te onwikkelen dat de meest verschillende problemen in een volkomen nieuw licht laat zien. Niemand in onze individualistische maatschappij kon vermoeden dat anno 2003 zoveel mensen zouden teruggrijpen op hun familie. Dat dit toch gebeurt zegt iets over de kracht van "familieopstellingen". De door de familieconstellaties ontdekte "regels" van binding, ordening ("Ordnungen der Liebe") en het evenwicht tussen geven en nemen, raken ons diep. Het is alsof wij ergens ver weg in ons deze regels al kenden en nu opgelucht kunnen ademhalen omdat iemand ze eindelijk heeft herontdekt en glashelder heeft geformuleerd. Ondanks deze helderheid is het niet eenvoudig de complexiteit van familiesystemen te ontwarren, laat staan deze in woorden uit te drukken. Marlies Holitzka en Elisabeth Remmert is dit uitstekend gelukt. De dynamiek binnen het familiesysteem wordt in een goed begrijpbare taal uitgelegd en aan de hand van vele voorbeelden levendig geïllustreerd.

Het enthousiasme waarmee Bert Hellingers systemische familietherapie overal ter wereld wordt ontvangen brengt ook risico's met zich mee. Te grote verwachtingen kunnen deel nemers aan een workshop teleurstellen, niet elk probleem kan met een opstelling opgelost worden en vooral is deze methode niet voor elke vraagstelling
geschikt.
Door de simpele regels lijkt de opstellingsmethode een eenvoudig te hanteren instrument te zijn. Overal worden familieopstellingseminars aangeboden en het verbaast niemand meer als hij flyers met workshopaankondigingen bij de kapper, de tandarts en het wijkcentrum ziet liggen. Deze wildgroei zegt enerzijds iets over het enthousiasme van de mensen die deze methode hebben leren kennen, anderzijds iets over het ontbrekende respect voor de kracht van de familiedynamiek, de sterke werking van opstellingsbeelden en de energie van "het wetende veld". Dit laatste leidt er o.a. toe, dat opstellingen misbruikt worden als "orakel" en onserieuze thema's in een oneerbiedige speelse bui worden opgesteld.
Nog moeilijker wordt het vooral daar waar therapeutische deskundigheid ontbreekt, de begeleider zijn grenzen niet kent en alleen al het feit dat hij een familieopstelling denkt te kunnen leiden aanmatigend is. Voor de therapeutische confrontatie met b.v. incest, oorlogsslachtoffers of psychiatrische ziektes is een diepgaande proffessionele worsteling met de eigen zwakheden en blinde vlekken een absolute voorwaarde. Je zou kunnen zeggen dat de begeleider van een familieopstelling te vergelijken is met een dirigent van een orkest. Zonder degelijke opleiding en veel ervaring als musicus zal het hem niet lukken een symfonie tot een goed einde te brengen. In plaats van een harmonieus adagio ontstaat een kakofonie. De oefeningen die Holitzka en Remmert in dit boek aanbieden zijn dan ook te beschouwen als eerste muzikale stappen waarbij met twee stokjes op een xylofoon een kinderliedje gespeeld wordt. Mocht daarbij blijken dat het kinderliedje te veel emoties oproept en aanzienlijk ingewikkelder is dan wij aanvankelijk dachten, is het verstandig vakkundige hulp te zoeken.

Dat Bert Hellinger een nieuw tijdperk heeft ingeluid, zal nog moeten blijken, maar lijkt op dit moment wel waarschijnlijk. Wat de toekomst ons ook zal leren, wij mogen hem nu al dankbaar zijn voor zijn verrassende inzichten en bezielde ideeën, die voor elke lezer van dit bijzonder helder geschreven boek een bron van kracht en inspiratie kunnen zijn.


terug